Ponta da Ferraria en Mosteiros: de westpunt van São Miguel, het warme zeebad, de vuurtoren en Escalvado

De westpunt van São Miguel ligt op korte afstand van Ponta Delgada en is makkelijk te combineren met Sete Cidades. De meeste bezoekers komen voor één ding: de hete bron van Ponta da Ferraria, die zo de zee in loopt. De weg ernaartoe was acht maanden dicht na een aardverschuiving in september 2025, en de spa boven het bad is inmiddels definitief gesloten. In dit artikel lees je wat er in het najaar van 2026 open is, hoe je het bad op het juiste moment treft en wat er verder ligt aan het korte stuk kust tussen Ferraria en Mosteiros: een vuurtoren, een wandeling over een slakkenkegel, een oude walvisvaarderspost en de mooiste zonsondergang van het eiland.

Van Ponta Delgada naar Ponta da Ferraria is het ongeveer 25 km met de auto, een goed halfuur, via Relva en Ginetes. Vanaf Ferraria loopt de kustweg naar het noorden naar het uitkijkpunt Ponta do Escalvado, zo'n 4 km en minder dan tien minuten, en verder naar Mosteiros, nog eens 4 km. Vanuit Mosteiros kun je naar het dorp Sete Cidades omhoogrijden, ongeveer 11 km en een kwartier, zodat je een rondje maakt over de hele westkant.

De tijden gelden voor een rustige weg. Het laatste stuk naar beneden, naar het bad van Ferraria, gaat langzaam, om de reden hieronder.

Ponta da Ferraria is een laag lavaplateau aan de voet van een hoog klif. Er loopt maar één weg naartoe, met haarspeldbochten langs de rotswand. Op 15 september 2025 kwamen er aarde en grote rotsblokken op die weg terecht. Niemand raakte gewond, maar de autoriteiten sloten de weg nog dezelfde middag af.

Op 20 mei 2026 ging de weg weer open voor auto's, met beperkingen. Op het gevaarlijkste stuk is een muur van betonblokken gebouwd van ongeveer 30 meter. Verkeerslichten laten de auto's om beurten in één richting door, over de rijstrook die het verst van de helling ligt. De regionale overheid meldde dat er geotechnisch onderzoek liep voor definitieve stabilisatiewerken, gepland voor de winter. Die werken kunnen de weg opnieuw afsluiten, dus kijk voor vertrek naar het laatste nieuws.

De Termas da Ferraria, de betaalde spa met eigen baden boven de zee, hebben de afsluiting niet overleefd. Exploitant Palco Natural liet weten dat doorgaan zonder klanten onmogelijk was, en in april 2026 sloot de spa na 16 jaar definitief. De regionale overheid wil de concessie opnieuw aanbesteden. Oudere reisgidsen met prijzen en openingsdagen van de spa kloppen niet meer.

Het gratis bad beneden is iets anders dan de spa, en er komen nog steeds mensen op af. Heet water komt aan de voet van het klif door de lava omhoog en mengt zich met de zee in een rotsige inham. Er zijn touwen overheen gespannen om je aan vast te houden. Je gaat erin via trappen en een ladder.

Het getij bepaalt alles. Rond laagwater bestaat de inham vooral uit bronwater en is het echt heet: de officiële wandelpagina noemt meer dan 30 °C. Als het water opkomt, wint de Atlantische Oceaan en koelt het af. Mik op ongeveer een uur voor of na laagwater en zoek voor vertrek een getijdentabel voor Ponta Delgada op.

Nog twee regels:

• Bij deining slaan de golven recht de inham in. Blijf er dan uit, welk getij het ook is.
• Het bewaakte badseizoen in Ferraria liep in 2026 van 1 juni tot 30 september. Daarbuiten is er geen strandwacht.

Loop je liever naar beneden dan dat je rijdt, dan is er de officiële route PRC43SMI: een rondwandeling van 3,6 km, als makkelijk ingedeeld, waar zo'n tweeënhalf uur voor staat. Start en finish liggen bij het uitkijkpunt Ilha Sabrina boven op het klif, en de route daalt van ongeveer 215 m tot bijna op zeeniveau.

Eerst gaat een onverharde weg omhoog naar de Pico das Camarinhas, een slakkenkegel. Vanaf de top zie je drie kraters op een rij van west naar oost, het spoor van een spleeteruptie, met Ponta da Ferraria en Ginetes beneden. Daarna daalt het pad langs een lavakoepel naar de voet van het klif en volgt het dat, langs zeebogen en een krater die door een stoomexplosie is uitgeslagen, tot aan het warme bad. Neem zwemkleding mee en plan de wandeling zo dat je rond laagwater bij het bad bent. Op 19 oktober 2026 stond de route niet op de officiële lijst van afgesloten routes.

Het uitkijkpunt bij de start is genoemd naar een verdwenen eiland. Op 10 juni 1811 begon voor Ponta da Ferraria een uitbarsting op de zeebodem, die een kegel opbouwde van 90 tot 100 m hoog. De commandant van de Britse sloep HMS Sabrina, James Tillard, ging er op 4 juli aan land en eiste het eiland op voor Groot-Brittannië. In oktober hadden de golven het afgebroken, en daarmee was de claim ook van de baan.

De Farol da Ferraria staat op het klif boven de landtong, aan de westkant van het eiland, en is via de weg bereikbaar. Hij brandde voor het eerst in november 1901: een stenen toren van 18 m tegen de voorgevel van een vuurtorenwachterswoning van twee verdiepingen. Hij geeft elke 20 seconden drie witte flitsen, vanaf 107 m boven zee.

De vuurtoren is één keer per week open voor bezoekers, op woensdagmiddag. De regionale toeristische gids noemde voor de zomer van 2026 de tijden 14.00 tot 17.00 uur; groepen van acht of meer hebben toestemming van de havenautoriteit nodig. Wintertijden waren niet gepubliceerd, dus check het vooraf. Op de andere zes dagen kun je hem van buiten bekijken.

Ten noorden van Ferraria loopt de kustweg boven langs de kliffen naar het uitkijkpunt Ponta do Escalvado. Het ligt in een klein beschermd gebied van het Parque Natural de São Miguel. Het gebouwtje aan de rand is een oude uitkijkpost van de walvisvaarders.

Je kijkt naar het noorden langs de kust, naar de lavadelta van Mosteiros en de eilandjes ervoor. Het licht is het mooist aan het eind van de middag. Het parkeerterrein langs de weg is klein, dus parkeer voorzichtig als het vol is.

Escalvado ligt ook aan de mountainbikeroute Cumeeiras/Litoral Noroeste van Visit Azores: 39 km vanaf de oever van het meer in Sete Cidades, met meer dan 1.400 m klimmen, langs de vuurtoren, Escalvado en de Pico do Mafra. Voor conditie is hij als zwart ingedeeld.

Mosteiros is een vissersdorp op een lavadelta in de noordwesthoek van het eiland. Zo'n 900 m uit de kust staan vier rotseilandjes, het hoogste 72 m boven zee. Het zijn de resten van een onderzeese vulkaankegel die door de golven is afgesleten. De kroniekschrijver Gaspar Frutuoso schreef dat de eerste kolonisten in het grootste een kerk of klooster zagen, en daar komt de naam van het dorp vandaan: mosteiros betekent kloosters.

In het dorp ligt een strand met zwart zand en aan de zuidkant daarvan natuurlijke baden in de lava met een café op de zeewering. Het bewaakte seizoen liep in 2026 voor allebei van 15 juni tot 13 september. Bij ruwe zee zwem je beter in de baden dan vanaf het strand. Mosteiros ligt op het westen, wat op São Miguel bijna nergens anders het geval is, en daarom komen mensen hier voor de zonsondergang, in het water of op de rotsen. In onze strandengids vergelijken we het met de andere zwemplekken op het eiland.

Van bovenaf kijkt het uitkijkpunt Lomba do Vasco uit over het dorp. Je bereikt het met een omweg vanaf de PR03SMI-route over de kraterrand van Sete Cidades.

• 's Ochtends: Sete Cidades en de kraterrand, zolang de wolken nog hoog hangen. Onze gids over Sete Cidades gaat over parkeren en mist.
• Rond het middaguur of 's middags: Ponta da Ferraria bij laagwater, via de weg of met de PRC43SMI-rondwandeling.
• Eind van de middag: Escalvado, daarna Mosteiros voor de zonsondergang.

Laagwater schuift elke dag zo'n 50 minuten op, dus bouw de dag eromheen en pas de rest in. Op een woensdag komt de vuurtoren erbij.

Is de weg naar Ponta da Ferraria open? Sinds 20 mei 2026 weer voor auto's, om beurten met verkeerslichten, na de aardverschuiving van september 2025. Voor de winter stonden definitieve werken gepland, dus check het voor vertrek.

Zijn de Termas da Ferraria open? Nee. De betaalde spa is in april 2026 definitief gesloten. Het natuurlijke warme zeebad eronder is gratis en wordt nog steeds gebruikt.

Wanneer is het bad van Ferraria warm? Rond laagwater, als er meer bronwater dan zeewater in staat. Ga erin binnen ongeveer een uur van laagwater en blijf eruit bij deining.

Kun je de vuurtoren van Ferraria bezoeken? Op woensdagmiddag. In de zomer van 2026 van 14.00 tot 17.00 uur; check de wintertijden voordat je gaat.

• Ferraria: weg met beperkingen weer open na werken om het risico te beperken, Jornal Açores 9, 20 mei 2026
• Aardverschuiving Ferraria: toegangsweg nog dicht, RTP Açores, 16 september 2025
• Termas da Ferraria sluiten definitief na 16 jaar, Açoriano Oriental, 28 april 2026
• PRC43SMI Pico das Camarinhas - Ponta da Ferraria, Trails Azores
• Routemeldingen, Trails Azores
• Portaria n.º 204-A/2026/1, badseizoenen 2026 (bijlage bij de Diário da República)
• Farol da Ponta da Ferraria, toeristische gids Visit Azores
• Lighthouses of Portugal: Azores, Lighthouse Directory
• Ponta do Escalvado, Parques Naturais dos Açores
• Fietsroute Cumeeiras/Litoral Noroeste, Visit Azores
• Sabrina Island, Wikipedia
• Mosteiros Islets, Wikipedia