Een rondrit over Faial: Espalamaca, de vuurtoren van Ribeirinha, Cedros en de westkust

Het is verleidelijk om een huurauto op Faial te zien als manier om van Horta naar Capelinhos te komen, misschien via de Caldeira, en langs dezelfde weg terug. Dan mis je het grootste deel van het eiland: de vervallen vuurtoren van Ribeirinha, de dorpen aan de noordkust, de klif boven de Fajã da Praia do Norte, de oude walvisvangstpost van Porto do Comprido en de witte koepel van Castelo Branco. De regionale weg gaat helemaal rond, en met een dag en een auto zie je het allemaal.

Faial is klein, 21 km van oost naar west en in totaal 173 km², dus het rijden vult de dag niet; de stops doen dat. Hieronder staat de route met de klok mee vanuit Horta, met de uitkijkpunten waarvoor het de moeite waard is om te stoppen en wat je bij elk ervan ziet.

Rijd met de klok mee: noordwaarts Horta uit, langs de noordkust, om de westpunt heen en langs de zuidkust terug. Zo ben je rond het middaguur bij Capelinhos en heb je de zuidkust, met zijn zwembaden, voor de middag.

Trek er een hele dag voor uit. Het rijden is kort, maar elk uitkijkpunt kost tien tot vijftien minuten en Capelinhos kost al snel twee uur als je het bezoekerscentrum in gaat en de vuurtoren beklimt. Is de top van het eiland 's ochtends helder, dan kun je via de binnenweg de Caldeira toevoegen; onze gids over Capelinhos en de Caldeira behandelt beide. De bussen rijden in twee helften, noordkust en zuidkust, die allebei bij Ribeira Funda eindigen, met weinig ritten op zaterdag en geen op zondag, dus dit is een dag voor een huurauto; zie vervoer op Faial.

De eerste stop ligt een paar minuten van de jachthaven, op de bergrug ten noorden van de stad. Het Miradouro de Nossa Senhora da Conceição ligt boven op Espalamaca bij een wit marmeren monument voor de Maagd, ongeveer 28,5 m hoog, dat in 1970 werd neergezet ter vervanging van een kleiner beeld dat door een storm was verwoest.

Van hier zie je Horta rond zijn baai liggen, met Monte Queimado en Monte da Guia die hem in het zuiden afsluiten en Pico aan de overkant van het kanaal. Op een heldere dag zie je in het noordoosten São Jorge en Graciosa. Het is gratis, altijd toegankelijk en er is boven een parkeerplaats. Het licht is laat in de middag beter, dus kom je maar één keer, dan bewaar je het misschien liever voor het eind van de dag.

Voorbij Pedro Miguel komt de weg in Ribeirinha, de oudste grond van Faial en de plek die het zwaarst te lijden had onder de aardbeving van 9 juli 1998. Twee uitkijkpunten kijken neer op wat die achterliet.

Het uitkijkpunt Ribeiro Seco ligt aan de regionale weg zelf, met een parkeerplaats. Het kijkt langs de landtong van Ribeirinha naar de oude vuurtoren en over het water naar Pico, São Jorge en Graciosa. Het uitkijkpunt Cabeço das Pedras Negras is het nieuwste van de parochie en geeft een beter zicht van bovenaf op de vuurtoren.

Aan de Farol da Ribeirinha werd in mei 1915 begonnen en op 1 november 1919 werd hij ontstoken. Hij raakte beschadigd bij de aardbevingen van 1973 en werd hersteld. De aardbeving van 1998, met het epicentrum zo'n 5 km van de punt, doofde het licht voorgoed, en er werkt nu alleen nog een klein automatisch licht. De toren en het wachtershuis eromheen staan er als ruïne bij.

De dorpskerk van São Mateus heeft een vergelijkbare geschiedenis. Een aardbeving in 1926 legde haar plat, de herbouwde kerk ging in 1934 open, en de aardbeving van 1998 bracht haar opnieuw ten val. De ruïne ligt aan de wandelroute rond Ribeirinha, 8,3 km in ongeveer tweeënhalf uur, als je je benen wilt strekken.

De noordkust bestaat uit landbouwgrond en kleine dorpen. In Cedros is de kerk van Santa Bárbara de moeite waard om van buiten te bekijken: een brand in 1971 legde haar in puin, alleen de toren en de gotische boog van de ingang bleven over, en ze werd daaromheen herbouwd en in 1977 heropend.

Boven het dorp toont het uitkijkpunt Piolho de hele parochie, uitgespreid over de helling naar de zee, met een picknickplaats en een parkeerplaats. Iets verder naar het westen kijkt het uitkijkpunt Ribeira Funda in een diep beekdal met een waterval, en er zijn een parkeerplaats, tafels en barbecues. Het is een goede plek voor de lunch als je die bij je hebt.

Praia do Norte is de parochie die het zwaarst te lijden had onder de uitbarsting van Cabeço do Fogo in 1672, en de kerk is een modern gebouw uit 1960 en 1961. Stop bij het uitkijkpunt Ribeira das Cabras, op een klif boven de Baía das Cabras. Het kijkt langs de noordwestkust naar Capelinhos en omlaag op de Fajã da Praia do Norte, een vlakke strook die een lavastroom de zee in duwde. Het strand beneden geldt als de beste surfplek van het eiland.

Wil je te voet naar de fajã afdalen, dan is de rondwandeling Fajã da Praia do Norte 5 km lang en gemarkeerd als gemiddeld, met een steile afdaling. Onze gids over wandelroutes op Faial heeft de details.

De weg daalt dan af naar Capelo en het grijze aslandschap van het westen. De uitbarsting van Capelinhos begon op 27 september 1957 in zee en duurde tot 24 oktober 1958; ze begroef de vuurtoren en voegde nieuw land aan het eiland toe.

Het bezoekerscentrum is ondergronds gebouwd naast de oude vuurtoren, die je kunt beklimmen. In 2026 is het van april tot oktober dagelijks open van 10:00 tot 18:00, en van 1 november tot 31 maart van dinsdag tot zaterdag en op feestdagen van 09:00 tot 17:00. Een kaartje voor een volwassene kost 10 euro, 5 euro voor 7 tot 14 jaar en 65-plussers, en 20 euro voor een gezin. Rijd je de route op een zondag of maandag in de winter, dan is het centrum dicht; het asveld en de buitenkant van de vuurtoren zijn er dan nog steeds.

Net ten zuiden van de kegel lag Porto do Comprido, ten tijde van de uitbarsting de belangrijkste post voor de jacht op potvissen op Faial. Nu is het een zwemplek met een natuurlijk zwembad, en de Casa dos Botes, in 2011 door de parochie gerestaureerd, bewaart een walvisvangstsloep en een kleine tentoonstelling over de jacht.

Daarna komt Varadouro, de oude zomerbadplaats van het westen. De zeezwembaden liggen in de lava, met vlonders, trappen en een bar, en in het badseizoen zijn er strandwachten en een Blauwe Vlag. Bij zware deining kunnen ze dicht zijn. Het dorp groeide rond thermaal water dat in juni 1853 werd gevonden; de gids van het toeristenbureau van het eiland uit 2022 vermeldt het kuuroord als gesloten. Onze strandengids behandelt de zwembaden uitgebreider.

Aan de zuidkust valt de Morro de Castelo Branco op als een bleek blok dat met een smalle hals aan de kust vastzit. Het is een koepel van trachiet, een dikke lava die zich boven zijn schoorsteen opstapelde in plaats van weg te stromen, en de zeekliffen zijn van gesteente dat zo sterk is omgezet dat het wit lijkt: vandaar de naam, wit kasteel. Het is een natuurreservaat van ongeveer 16 hectare, tot 149 m hoog, en van maart tot oktober broeden er Kuhls pijlstormvogels, samen met kleine pijlstormvogels en visdiefjes.

Wil je erheen lopen, dan begint de rondwandeling Morro de Castelo Branco bij Lombega aan de regionale weg en is hij 3,7 km lang, ongeveer anderhalf uur. Vlieg je vanaf Faial terug, dan is dit de wandeling voor je laatste ochtend, want hij ligt dicht bij het vliegveld.

Het laatste dorp voor Horta is Feteira. De kerk van het Divino Espírito Santo bestond al in 1568 en werd tussen 1824 en 1864 herbouwd; mogelijk is het de oudste kerk van het eiland. Vlak voor de stad kijkt het uitkijkpunt Ponta Furada uit op een rots waar de zee een gat doorheen heeft geslagen. Vandaar is het een paar minuten terug naar Horta, op tijd om nog eens naar Espalamaca te gaan voor het avondlicht als je het 's ochtends hebt overgeslagen.

Hoe lang duurt een rondrit over Faial?

Het rijden zelf is kort, want het eiland is maar 21 km lang. Met stops bij de uitkijkpunten en twee uur bij Capelinhos trek je er een hele dag voor uit.

Welke kant op rijd je het best om het eiland?

Met de klok mee vanuit Horta werkt goed: 's ochtends de noordkust, rond het middaguur Capelinhos en 's middags de zwemplekken aan de zuidkust.

Kun je de vuurtoren van Ribeirinha bezoeken?

Je ziet hem vanaf de uitkijkpunten Ribeiro Seco en Cabeço das Pedras Negras. Sinds de aardbeving van 9 juli 1998 is hij een ruïne.

Is het centrum van Capelinhos elke dag open?

In 2026 is het van april tot oktober dagelijks open. Van 1 november tot 31 maart is het open van dinsdag tot zaterdag en op feestdagen, van 09:00 tot 17:00. Controleer het voordat je gaat.